
Kalksteen, in de volksmond mergel of krijt genoemd, komt in een groot gedeelte van Zuid-Limburg aan of dicht onder de oppervlakte. (Bron: F.H.G. Engelen, 1989). Wetenschappelijk gezien is het gebruik van de naam mergel, voor de kalksteen die in de ondergrond van Limburg voorkomt, onjuist.
Echter wordt al generaties lang de term mergel gebruikt voor de in Limburg aanwezige kalksteen. Er wordt zelfs al gesproken over de term mergel in oude geschriften van reeds vijf eeuwen oud, het betreft geschriften over steenwinning en leveranties. (Bron: Jacques Diederen, 1989).
De zuid-Limburgse mergel is in feite een kalksteen aangezien deze voor 90% uit zuivere kalk (CaCO3) bestaat. In de geologie wordt de benaming mergel gebruikt voor een mengsel bestaande uit klei en 35 tot 56% kalk (Bron: W.M. Felder, 1989). Deze mergel is een kalkhoudende klei, die zich direct boven de kalksteenlaag bevindt. De bekende mergel, van de mergelgrotten in Limburg, is dus in feite een kalksteen. Men zou moeten spreken van kalksteengroeven.
Mergel is een sediment gesteente dat ontstaan is in de Krijttijd, zo'n 70 tot 100 miljoen jaar geleden. Limburg bevond zich toen in een ondiepe warmwater zee waar zeer vele dieren in leefde. De kalkresten die achterbleven na het overlijden van deze zeedieren zonken naar de zeebodem waar deze zich opstapelde. Deze kalkresten hebben de mergel gevormd.
De toestand van de zee vele miljoenen jaren terug heeft deels de kwaliteit van de mergelsteen bepaald. Zo bevatten bepaalde lagen in de mergel veel fossielen. Het ligt echter aan de toestand van de zee hoe de kalkresten zijn afgezet en dus wat voor een mergel aanwezig is.
Lees meer over Mergel als bouwsteen